Bogurodzica

Kategoria: Love PL
Dodany przez: Oczko800
Liczba odwiedzin: 977
Bogurodzica to pierwszy Hymn Polski, ...
którego autor jest nieznany. Czas powstania pieśni nie jest dokładnie znany.
Bogurodzica datuje się na XIII w. Jest to średniowieczna polska pieśń religijna, zachowana w rękopiśmiennych różnych odpisach z XV i pierwszej polowy XVI w.
Najstarszy jest tzw. tekst krakowski I, pochodzący z 1407 roku. Druk w Statucie Łaskiego (Kraków - 1506), jest najstarszym drukowanym polskim tekstem poetyckim i pieśnią kościelną. Pierwszy tekst obejmuje dwie zwrotki, z których pierwsza skierowana jest do Matki Boskiej, druga do Chrystusa, obie są zakończone refrenem Kyrie Eleison. Pierwszy Polski Hymn, to dla nas Bogurodzica, i nie jest rzeczą istotną, że pieśń owa była pieśnią kościelną.Pieśń ta stanowi o naszych korzeniach, naszej historii i państwie, które scalił Mieszko I, a chrzest Polski stał się fundamentem naszego narodu. Dlatego jako Naród z nasza wiarą i religią jesteśmy nierozerwalnie związani. I żadne gender, czy zdjęcie krzyży z sali sejmowej, czy z innego pomieszczenia urzędowego tego nie zmieni. To nasza historia, to nasza tradycja, to nasze życie.
Bogurodzica stała się pieśnią bojową polskiego rycerstwa – jak podaje Jan Długosz śpiewano ją przed bitwą pod Grunwaldem, a później np. przed bitwą pod Warną. Została także odśpiewana podczas koronacji Władysława Warneńczyka. Cały obrzęd koronacji odbywał się po łacinie, jedynie Bogurodzica wykonana została w języku polskim. Była także przez wiek XV hymnem królewskim dynastii Jagiellonów. Od tej chwili pieśni religijne zaczęły się łączyć z pieśniami wojskowymi, a Bogurodzica stała się symbolem jedności religijno-patriotycznej.
Pochodzenie Bogurodzicy stanowi zagadkę, przypisywano autorstwo pieśni św. Wojciechowi, ale koncepcja ta została dawno uznana za nierealną, gdyż biskup czeski przebywał w Polsce zbyt krótko, by poznać dobrze język polski i dobrze w nim pisać. Współczesna analiza językowa Bogurodzicy z pokrewnymi jej pieśniami narodowymi w Czechach, pozwala wnioskować o jej polskim pochodzeniu, dopuszcza jednak czeskie inspiracje kulturowe.
Dostrzegając pokrewieństwa części Bogurodzicy z hymnami łacińskimi, a także związków treści dwóch pierwszych zwrotek z ikonografią bizantyjską oraz jezyka utworu z wpływami starocerkiewno-słowiańskimi i ruskimi, a profesor Julian Krzyżanowski sugerował, że pieśń ta powstała u schyłku XIV wieku, czyli w początkach panowania Władysława Jagiełły.
Tekst Bogurodzicy.
1. Bogurodzica, dziewica, Bogiem sławiena Maryja!
Twego syna, Gospodzina, matko zwolena Maryja,
Zyszczy nam, spuści nam. Kiryjelejzon.
 
2. Twego dziela krzciciela, Bożyce,
Usłysz głosy, napełń myśli człowiecze.
Słysz modlitwę, jąż nosimy,
A dać raczy, jegoż prosimy,
A na świecie zbożny pobyt,
Po żywocie rajski przebyt.
Kiryjelejzon.
 
3. Nas dla wstał z martwych Syn Boży,
Wierzyż w to człowiecze zbożny,
Iż przez trud Bog swoj lud odjął diablej strożej.
 
4. Przydał nam zdrowia wiecznego,
Starostę skował pikielnego,
Śmierć podjął, wspominął człowieka pirwego.
 
5. Jenże trudy cirzpiał zawierne,
Jeszcze był nie prześpiał zaśmierne,
Aliż sam Bog z martwych wstał.
 
6. Adamie, ty Boży kmieciu,
Ty siedzisz u Boga w wiecu,
Domieściż twe dzieci, gdzie krolują anjeli.
 
7. Tegoż nas domieściż, Jezu Chryste miły,
Bychom z Tobą byli,
Gdzież się nam radują szwe niebieskie siły.
 
8. Była radość, była miłość, było widzienie
Tworca anjelskie bez końca,
Tuć się nam zwidziało diable potępienie.
 
9. Ni śrzebrzem, ni złotem
Nas diabłu otkupił,
Swą mocą zastąpił.
 
10.Ciebie dla, człowiecze, dał Bog przekłoć sobie
Ręce, nodze obie.
Kry święta szła z boka na zbawienie tobie.
 
11.Wierzyż w to, człowiecze, iż Jezu Kryst prawy,
Cirzpiał za nas rany,
Swą świętą krew przelał za nas, krześcijany.
 
12.O duszy o grzeszne sam Bog pieczą ima,
Diabłu ją otyma,
Gdzie to sam kroluje, k sob[ie] ją przy[i]ma.
 
13.Maryja dziewice, prośmy synka twego
Króla niebieskiego,
Aza nas uchowa ote wszego złego.
 
14.Amen... ... tako Bog Daj,
Bychom szli wszyćcy w raj.
 
W Bogurodzicy znajdują się liczne archaizmy. Niektóre z nich były przestarzałe już w XV wieku i tak leksykalne dawne wyrazy:
dziela – dla
bożyc – syn Boga
Gospodzin – Pan
zbożny – dostatni
przebyt – bytowanie, istnienie
rodzica – matka
jąż, jegoż – którą, którego,
Słowotwórcze, czyli przestarzałe tworzenie wyrazów, w tym przypadku Bogurodzica to matka Boga, już w XV w. mówiło się matka kogo?, czyja? Boga, a nie matka komu? Bogu. Składniowe, czyli nieużywany sposób łączenia wyrazów w zdaniu jak: Bogiem sławiena – sławiona przez Boga, i fonetyczne to dawny sposób wymawiania wyrazów tak jak:  Krzciciela – Chrzciciela sławiena – wysławiana to zapożyczenie z języka czeskiego, zwolena – wybrana brak przegłosu polskiego. Czytając tekst naszego pierwszego hymnu widzimy jak ewoluował nasz język przez te tysiąc lat, jak zmieniło się życie i otoczenie wokół nas, ale ludzie się nie zmienili jesteśmy tym samym narodem, dumnym z siebie i swojej historii.
Zapytaj o produkt

Komentarze